viernes, 13 de marzo de 2009

Armenio Hajastano Հայաստան

Armenio Hajastano Հայաստան



En la mondo multas landoj kun kuluro riĉa kaj tre (mal)simila unu de la aliaj, tial, unu lando estas pli ŝatata ol aliaj laŭ la personaj ŝatoj de ĉiu persono. Mi ne scias kiamaniere ekspliki miajn ŝatojn kiuj estas vere 'stranga'. De ĉiam mi neniam ŝatis kongrui miajn preferojn akorde al la plimulto. Inter tiuj estas Armenio, lando preskaŭ nekonata por la okcidenta kaj orienta mondo. Tamen ĝi havas multajn unikaĵojn. De antaŭ longaj jaroj mi interesiĝis pri geografio kaj landoj kaj mi ekaŭdis pri Armenio, pro nescio, mi ekserĉis informojn kaj iom post iom mi enamiĝis al tiu lando kaj ties plurmila kulturo. Ĉi tie mi volas montri kelkajn bildojn pri famaj lokoj de Armenio kaj kelkaj informoj pri ĝi:

Armenio (Hajastan': Հայաստան) estis la unua reĝlando kiu akceptis kristanismon kiel ŝtata religio en 301, kelkaj jaroj antaŭ Romio. Laŭ la tradicio estis du apostoloj de Jesuo (Judaso Tadeo kaj Bartolomeo) kiuj predikis en tiuj regionoj kaj poste dank'al Sankta Gregoro la Iluminanto , la reĝo Tiridato la 3-a akceptis ĝin, de tiu tempo riĉiĝis la lingvo per propra alfabeto (kreata por la traduko de la Biblio en la armenan lingvon) manskribaĵoj pri liturgio, evangelioj, tradicioj, popolaj kantoj, ktp. Laŭ la arkeologaj malkovroj, la armena montaro estas unu el la lokoj kiu prae establiĝis la civilizo.

En armena historia teritorio (nuntempe en Turkio je 40 km de Erevano) troviĝas la Monto Ararato kiun la biblia tradicio mencias kiel la monto kie restis la arkeo de Noa post la universala diluvo. Erevano, ĉefurbo de tiu eta kaŭkaza lando estas unu el la plej antikvaj urboj de la mondo, fondita en 782 a.K.
La Armena Apostola Eklezio estas inter la unuopaj eklezioj kiuj sendependiĝis (aŭ disiĝis) de la kristanaro regata de Romio, dum la Konsilo de Kalcedonio en 456. De tiu tempo, Armenio havas sian propran eklezian hierarkion, sanktularon, sanktajn lokojn kaj eĉ aliajn kanonajn librojn.
La armenoj dum sia tuta historio dum mallongaj periodoj estis sendependaj, ilia teritorio estis sub okupado de asiroj, helenoj, romianoj, bizancanoj, araboj, mongoloj, persoj, turk-otomanoj kaj rusoj. Post la malapero de Sovetio, Armenio, antaŭa soveta respubliko, proklamis sian sendependecon.


Unu el la plej tragikaj epokoj de la armena historio estis en la komenco de la 20a jarcento kiam okazis la t.n. ''Armena Genocido'' , kie pli ol 1,500.000 armenoj estis amase murditaj, ekzilitaj kaj parto de ilia teritorio okupita de la Otomana Imperio kaj la Junaj Turkoj. Ĝis niaj tagoj la turka registaro ne agnoskas tiun genocidon far la tiama registaro, tial Armenio kaj Turkio ne havas diplomatiajn rilatojn kaj la landlimo estas fermata.

Unuafoje Armenio estis reprezentata en Eŭrovido 2007 sed ĝi ne konkuris. Sekvajare ĝin partoprenis armenino nomata Siruŝo, kiu gajnis la kvaran pozicion inter preskaŭ 50 konkurantoj. Kvankam tiu kanzono kiun ŝi kantis mi iomete ŝatas, mi preferas aŭskulti aliajn kanzonojn ŝiajn kiuj estas tute en la armena lingvo kaj ne en la angla.

Mi deziras baldaŭ vojaĝi al Armenio por reale kaj persone konatiĝi kun tiu mirinda lando kiu havas belajn unikajn kulturaĵojn, mi profitos la servon de TEJO ) '' Pasporta Servo '' por resti tie ĉe armenaj esperantistoj kaj por bli bone konatiĝi kun parto de tiu afabla popolo. Mi ne nur intencas iri al Erevano, sed ankaŭ al aliaj partoj de la lando. Se vi interesiĝas, ne hezitu kaj ankaŭ vizitu ĝin kaj certe ni ne pentos!

1 comentario:

Pilland dijo...

Your report is very interesting indeed.
I invite You to see a great collection of views of borders (riigipiirid) in my Italian-Estonian site http://www.pillandia.blogspot.com
Helping text in 30 different languages too.
Best wishes from Italy!